Van Egtenlezing 2016

Perspectief in Public Controlling. De controller in een dynamische omgeving

Datum: Donderdag 10 november 2016, 13.00 – 17.00 uur
Locatie: VU | Auditorium | De Boelelaan 1105 | Amsterdam
Deelname is kosteloos
| 4 PE-punten

De rol van de controller is geëvolueerd van hoeder van het administratieve systeem naar kritisch adviseur van het management.  Recent gehouden onderzoek onder meer dan 5.000 controllers in Nederland bewijst dit ook. Tijdens de Van Egtenlezing 2016 worden de resultaten van dit onderzoek gepresenteerd en op interactieve wijze met de deelnemers gedeeld. We staan stil bij de belangrijkste taken van de controller in de praktijk en in hoeverre deze als effectief worden ervaren. Het onderzoek laat zien dat er sprake is van een flinke discrepantie: controllers zelf vinden bij veel taken dat het effectiever kan. Bovendien blijken er niet alleen grote verschillen in uitgevoerde taken tussen de private sector en de publieke sector te bestaan, maar ook tussen deelsectoren binnen de publieke sector onderling.

Deelnemers worden in de gelegenheid gesteld om tijdens de lezing op de uitkomsten van het onderzoek te reageren en te reflecteren. Tevens geeft een panel van deskundigen,bestaande uit dr. Ellen van Schoten RA (Algemene Rekenkamer), drs. Henri van Horn RA RC (VRC), drs. Claudia Heger CPC (EICPC) en prof. dr. Frans Roozen (VU Business School) zijn visie op de uitkomsten van het onderzoek. Daarbij komt ook de vraag aan de orde: Hoe ziet de functie van de controller in de toekomst eruit?  Blijven de traditionele taken zoals het opstellen van financiële rapportages onderdeel van het takenpakket of blijven alleen de puur adviserende taken over?

Knop DIRECT AANMELDENDe plenaire lezing over het controllersonderzoek wordt door dr. Tjerk Budding, drs. Aagtje Dijkman en dr. Martijn Schoute verzorgd. Daaraan voorafgaand worden vanuit het Zijlstra Center diverse workshops aangeboden, waarvoor u zich kunt opgeven.

U bent van harte welkom!



Programma


Vanaf 12.30        Ontvangst in de centrale hal van de VU

WORKSHOPS





Ronde 1
13.00 - 14.00
De veranderende rol van de controller sinds decentralisatie schoolgebouwenBurgerparticipatie en democratie op lokaal niveau: wat is er nodig?

Vijf principes voor sturen op maatschappelijke waarde

Persoonlijke eigenschappen van de controller

Horizontaal toezicht en Tax Control Framework in de publieke sector

Ronde 2
14.15 - 15.15
Vijf principes voor sturen op maatschappelijke waardeBalans tussen control en vertrouwenBestuur en toezicht in het semipubliek domein

Open data als instrument van de controller

Integrated Reporting in de Publieke Sector

15:45 uur             Plenaire lezing Perspectief in Public Controlling: de dynamische rol van de controller. Dr. Tjerk Budding, drs. Aagtje Dijkman en dr. Martijn Schoute. 

De plenaire zitting wordt afgesloten met een paneldiscussie, waar ook de aanwezigen in de zaal bij betrokken worden.
Panel:dr. Ellen van Schoten RA (Algemene Rekenkamer), drs. Henri van Horn RA RC (VRC), drs. Claudia Heger CPC (EICPC) en prof. dr. Frans Roozen (VU Business School)
Voorzitter: Prof. dr. ir. Gerda van Dijk

Na afloop borrel

Toelichting op de Workshops

Knop DIRECT AANMELDEN
1.            De veranderende rol van de controller sinds decentralisatie schoolgebouwen
            Door prof. dr. Raymond Gradus (VU/het Zijlstra Center)

Per 1 januari 1997 zijn taken en verantwoordelijkheden op het gebied van onderwijshuisvesting in het primaire en voortgezet onderwijs overgedragen van het Rijk naar de gemeenten. Sinds 2005 is in het voortgezet onderwijs het buitenonderhoud (inclusief de bijbehorende middelen) door-gedecentraliseerd naar de schoolbesturen. Per 2015 geldt dit ook voor het primair onderwijs. De gemeenten zijn net als in het voortgezet onderwijs alleen nog verantwoordelijk voor nieuwbouw en uitbreiding. In de zomer 2016 is vanuit het Zijlstra Center (hZC) een enquête gehouden onder controllers en hoofden financiën van scholen over de inrichting van onderhoud en nieuwbouw van schoolgebouwen. In deze workshop zal ingegaan worden de resultaten van deze enquête en de  vraagstukken die op het bordje van de controller komen sinds de (door)decentralisatie.


2.            Burgerparticipatie en democratie op lokaal niveau: wat is er nodig?
            Door dr. René Grotens en Vinitha Siebers MSc (beiden VU/het Zijlstra Center)

Burgerparticipatie, participatiesamenleving of participatieve democratie staat bij veel gemeenten hoog  op de politieke agenda. Raad, college en ambtelijke organisatie zoeken naar manieren om burgers een rol te geven in de aanpak van maatschappelijke vraagstukken (bijv. veiligheidsissues en zorg).  Wat vraagt dit van bestuurders, politici en ambtenaren? En welke nieuwe praktijken ontstaan er op lokaal niveau om deze participatie vorm te geven? Tijdens de workshop wordt hierop ingegaan aan de hand van twee diepgaande case studies, daarnaast wordt er vanuit de praktijk van de deelnemers gereflecteerd op burgerparticipatie. 

3.            Vijf principes voor sturen op maatschappelijke waarde
            Door Clement van der Klooster MA CPC (VU/het Zijlstra Center)

Outcomes, maatschappelijke effecten, public value, maatschappelijk rendement… Begrippen die ingaan op wat organisaties in de publieke sector willen bereiken. In de discussie over deze begrippen gaat (soms) te veel aandacht uit naar de onmogelijkheden in het sturen op maatschappelijke waarde. In deze workshop willen we met name kijken naar wat er wel mogelijk is in de praktijk van de deelnemers. Dit zullen we mede doen aan de hand van vijf principes, die ontwikkeld zijn op basis van meerjarig praktijkonderzoeken bestaande theorie.


4.            Persoonlijke eigenschappen van de controller
            Door dr. Paul Claes (VU/SBE) en dr. Hans ten Rouwelaar (Nyenrode Business Universiteit)

Business partner of bean-counter: welk ‘type’ controller bent u? Tijdens deze workshop zullen wij ingaan op de resultaten uit ons onderzoek dat is uitgevoerd naar de persoonlijke eigenschappen van controllers. Hiervoor hebben we naar drie niveaus gekeken waarop Controllers Involvement in Management (CIM) betrekking heeft: operationele, tactische en strategische beslissingen. We zullen ingaan op welke eigenschappen op welke niveaus voorkomen bij controllers, die de business partner rol vervullen. Aan de hand van stellingen zullen we handvaten bieden om controllers in hun persoonlijke ontwikkeling te helpen.


5.            Horizontaal toezicht en Tax Control Framework in de publieke sector
            Door mr. Jaques van Hooij (VU LawAcademy)

Horizontaal Toezicht op het gebied van belastingen is begonnen in de private sector en heeft inmiddels ook zijn weg gevonden naar de publieke sector. Convenanten waarin samenwerking en vertrouwen leidend zijn worden in toenemende mate afgesloten. Dit genereert steeds meer aandacht voor systemen voor interne beheersing en control, zoals het Tax Control Framework. Hoe ontwikkel je een dergelijk systeem? En wat is daarin de (dynamische) rol van de controller? In deze interactieve workshop komen zowel de ervaringen uit de private als de publieke sector aan bod.

6.             Vijf principes voor sturen op maatschappelijke waarde
            Door Clement van der Klooster MA CPC (VU/het Zijlstra Center)

Zie workshop 3 voor toelichting.

7.            Balans tussen control en vertrouwen
            Door dr. Mattheus Wassenaar (VU/het Zijlstra Center)

Het adagium 'Vertrouwen is goed, controle is beter' is achterhaald. Steeds meer realiseren we ons dat het bestaan van voldoende vertrouwen een essentiële voorwaarde is voor het functioneren van een organisatie. De vraag komt dan naar voren hoe de control met dit gegeven omgaat. Hoe kan control bijdragen aan vertrouwen? We onderzoeken deze vraag in een context van organisaties die steeds meer kiezen voor vormen van zelfsturing en zelforganisatie, waarin loslaten en het geven van ruimte en vertrouwen essentieel zijn.

8.            Bestuur en toezicht in het semipubliek domein
            Door prof. dr. ir. Rienk Goodijk (VU/het Zijlstra Center)

In deze workshop gaan we in op de nieuwste inzichten op het gebied van governance in het onderwijs, de zorg en bij woningcorporaties. Wat betekent het dat we af willen van de regelcultuur en het 'afvinken, en de oplossingen meer in het gedrag en de 'aanspreekbaarheid zoeken?'

9.            Open data als instrument van de controller           
            Door Paul Scholte RA, Simon Heijnen MSc en dr. Rabin Neslo (ADR)

De Nederlandse overheid is koploper in het verzamelen van allerhande gegevens. Vaak worden deze gegevens voor specifieke doelen benut. Veel van deze dataverzamelingen zijn openbaar. Door deze verzamelingen te combineren, te relateren en vervolgens te analyseren, ontstaat een schat aan informatie voor de controller. Een dergelijk proces kan binnen een dag al resultaat opleveren. Tijdens de workshop wordt u meegenomen in een recent door de ADR uitgevoerde analyse, die tot stand kwam in de Hackaton Accountability bij de Algemene Rekenkamer.

10.          Integrated Reporting in de Publieke Sector
            Door Brigitte de Graaff LLM MSc (VU/SBE)

De afgelopen jaren zijn er veel ontwikkelingen geweest op het gebied van duurzaamheidsverslaggeving, met als één van de meest in het oog springende bewegingen ‘Integrated Reporting’. Hoewel Integrated Reporting initieel specifiek is toegespitst op de private sector, wordt langzaamaan duidelijk dat ook juist de publieke sector hiervan kan gaan profiteren. Wat Integrated Reporting nou eigenlijk precies is en wat de toegevoegde waarde hiervan voor de publieke sector kan zijn, zal worden behandeld gedurende de workshop.